Tag Archives: მეჩეთი

Trip To Yerevan – დღე II

👉 Trip To Yerevan – თბილისიდან ერევნისკენ; დღე I

დღე II – გენოციდის მემორიალი, ლურჯი მეჩეთი, სავაჭრო ცენტრი

შაბათს ცოტა არ იყოს და გვიან გაგვეღვიძა. მგონი, პირველი საათი იყო სასაუზმოდ სასტუმროსთან არსებულ კაფეში რომ მივედით. დღის მთავარ გეგმას ლურჯი მეჩეთი და ერევან მოლი წარმოადგენდა.

ვინაიდან და რადგანაც Yerevan Mall ჩვენი სასტუმროდან საკმაოდ შორს იყო, ამიტომ მანქანით გადავწყვიტეთ წასვლა. მანამდე კი, ლურჯ მეჩეთში გავიარეთ.

ლურჯი მეჩეთი მეთვრამეტე საუკუნეში აშენდა, თუმცა საბჭოთა კავშირის დროს მეჩეთმა ფუნქციონირება შეწყვიტა და ისტორიის მუზეუმად გადაიქცა. სომხეთის დამოუკიდებლობის შემდეგ, ირანის მთავრობის მხადაჭერით მეჩეთი გარემონტდა და დღეს იგი ერთადერთი მოქმედი მეჩეთია ერევანში. მიჩვეული ვარ, რომ მეჩეთები დიდი, ბევრ მინარეთებიანი, პომპეზური, ხალხით სავსე და ძალიან ლამაზია. აქ კი საპირისპირო სიტუაცია დამხვდა, ხალხი საერთოდ არ იყო, არც უზარმაზარი იყო და თანაც მხოლოდ ერთი მინარეთი ჰქონდა. შიგნითაც, დიდი სილამაზით ვერ დაიკვეხნიდა. მაგრამ ეგ არაფერი. ის ფაქტი, რომ სომხეთში მეჩეთი არსებობდა, უკვე საინტერესო ფაქტი იყო ჩემთვის.

blue-mosque-yerevan

მეჩეთის შემდეგ Yerevan Mall-სკენ გავემართეთ.

დიდად შოპინგის სიყვარულით ვერ დავიკვეხნი, სამაგიეროდ, იმის თქმა შემიძლია, რომ ჩვენი მოლი გაცილებით დიდია.

ბევრი ბოდიალის, სათვალისა და მაისურის ყიდვის შემდეგ, გენოციდის მემორიალის ნახვა გადავწყვიტეთ. ჯერ ერთი, რომ ბარემ მანქანით ვიყავით (მემორიალი ქალაქის ცენტრიდან ცოტა შორსაა) და მეორეც, სხვა საქმე მაინც არ გვქონდა. გზად არარატის კონიაკის ქარხანას ჩავუარეთ. რადგან კონიაკის მოყვარულები არც-ერთი არ ვიყავით და შენობაც დიდად ვერ დაიკვეხნიდა სილამაზით, ამიტომ Must see places-ის სიიდან დაუფიქრებლად ამოვშალეთ. მასვე მიჰყვა ფარაჯანოვის მუზეუმიც. მისი შემოქმედება არც-ერთმა არ ვიცოდით და შესაბამისად მუზეუმითაც დიდად აღარ დავინტერესდით.

სომეხთა გენოციდი 1915-1918 წლებში, თურქების მიერ მოხდა.  გენოციდის დასაწყისად 1915 წლის 24 აპრილი ითვლება, როდესაც ოსმალურმა ხელისუფლებამ, კონსტანტინეპოლში 250-მდე სომეხი და სომხური დიასპორიის მეთაური დააპატიმრა. გენოციდი ორ ძირითად ეტაპს მოიცავდა – მამაკაცების მკვლელობა და ქალების, ბავშვების, მოხუცებისა და შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირების დეპორტაცია და სიკვდილი. დაღუპულთა რიცხვი 1 მილიონზე მეტია.  დღევანდელი თურქეთი კატეგორიულად უარყოფს ისტორიულ ფაქტს სომეხთა გენოციდის შესახებ.

genocide-memorial-yerevan

მემორიალი  წიწერნაკაბერდის გორაზე,  1965 წელს, გენოციდის მსხვერპლთა ხსენების საპატივცემულოდ ააშენეს. მემორიალი 44 მეტრიანია და იგი სომხეთის აღორძინების სიმბოლოა, ხოლო წრიულად განლაგებული 12 ფილა იმ 12 პროვინციას აღნიშნავს, რომელიც იმ პერიოდში დაკარგეს. გენოციდიან 80 წლის შემდეგ, იქვე ახლოს გენოციდის მუზეუმი გახსნეს.

მემორიალი საკმაოდ მაღლა მდებარეობს, შესაბამისად ძალიან კარგად ჩანს არარატის მთა და ერევანი.

გენოციდის მემორიალიდან იქვე ახლოს მდებარე სავაჭრო ცენტრში წავედით. ცოტა ვიბოდიალეთ, ცოტა დავისვენეთ და სასტუმროსკენ გავუყევით გზას.

საღამოს გადავწყვიტეთ რომ სანამ დასალევად გავიდოდით, ჯერ გუგლში და ფორსქვეარზე კარგად დაგვეძებნა ადგილები, რივიუებიც საგულდაგულოდ წაგვეკითხა და ისე აგვერჩია. ამ რჩევა რჩევაში 26 Irish Pub-ს მივაგენით. შეფასებები გადასარევი ჰქონდა, ფოტოებზეც იდეალური გარემო ჩანდა – მაგრამ ადგილზე მისულებს ძალიან მოსაწყენი ადგილი შეგვრჩა ხელთ. ალბათ, სამის ნაცვლად, 6 კაცი რომ ვყოფილიყავით, ერთმანეთში გავერთობოდით. ბოლოს ისევ Calumet-ში გადავწყვიტეთ წასვლა და კარგადაც მოვიქეცით. ხან სომხურ, ხან ესპანურ და ხანაც ინგლისურ ენოვან სიმღერებზე ვცეკვავდი და სომხურ ლუდს, კილიკიას და კოტოიაკსაც გეახლებოდით, რომელსაც ჩვენი ნატახტარი ჯობია.

მეორე დღეც გადასარევი აღმოჩნდა.

 

დღე III – თბილისისკენ

სასტუმროში ჩექ-აუთი 12 საათზე გვქონდა, შესაბამისად, წინადღის ნასვამებმა თავები ძლივს ავწიეთ, ჩავბარგდით და სასტუმროდან გავედით.

ჯერ თბილისში წასასვლელად ადრე იყო, შესაბამისად, იქვე ახლოს, ქალაქის ცენტრში ბოდიალი ვამჯობინეთ, ამინდიც ხელს გვიწყობდა. შუადღისკენ კი თბილისისკენ დავიძარით.

გაგვიმართლა, რომ სევანის ტბა (ან სევანის ზღვა, როგორც ამას სომხები უწოდებენ) საქართველოსკენ მიმავალ გზაზეა. უზარმაზარი, ლურჯი და კამკამა ტბა კავკასიაში უდიდეს ტბად ითვლება.  ტბის გარშემო, ყოველშემთხვევაში იმ ადგილას სადაც ჩვენ გავჩერდით, ხეებია, წითელი, ყვითელი და მწვანე ფერებით შემოდგომა განსაკუთრებით იგრძნობოდა. ირგვლივ სიცარიელე იყო, მხოლოდ ჩენ, თოლიები და ტბა ვიყავით.

წარმომიდგენია ზაფხულში რა ხდება, ალბათ იქაურობა ღია კაფეებით, სხვადასხვა გასართობი საშუალებებით და უამრავი ადამიანით არის სავსე. სამწუხაროდ ტბაზე ძალიან ციოდა და დიდხანს გაჩერება ვერ შევძელით.

sevan-yerevan

ერევანი-თბილისის გზამ მშვიდობით ჩაიარა, ამოჭმულ გზას თუ არ ჩავთვლით. საზღვარზე მძღოლი და მგზავრები ისევ დავიშალეთ, ისევ მოუწია მძღოლს 2000 დრამის (10 ლარის) გადახდა მანქანისთვის და ისევ გაუჩხრეკავად გადავკვეთეთ ჯერ სომხეთის და შემდეგ საქართველოს საზღვარი.

 

ზოგადი შთაბეჭდილებები

ერევანი იმაზე ბევრად კარგი ქალაქი აღმოჩნდა ვიდრე ველოდებოდი. ერევანში სიწყნარე და სიმშვიდეა. რამდენიმე განსაკუთრებულ მიზეზს გამოვყოფ:

✔ მძღოლები – მათით ვარ აღფრთოვანებული! ქალაქში სრული წესრიგია, სიგნალის ხმას ვერ გაიგებთ, ზოლიდან ზოლში გიჟებივით არ გადადიან. იცავენ დადგენილ წესებს და არ დადიან სწრაფად. სდექ ხაზთან ჩერდებიან, ზებრას ახლოსაც არ უახლოვდებიან თუ იქ 1 ადამიანი მაინცაა და რაოდენ გასაკვირიც არ უნდა იყოს, ყველა მათგანი ჩერდება შუქნიშნის ყვითელ ფერზე.

✔ მძღოლებთან ერთად ცალკე აღნიშვნას იმსახურებენ ქვეითებიც – თითოეული მათგანი გადადის ზებრაზე და შუა გზაზე ძროხასავით არ მიჯლიგინობს. ცხადია გამონაკლისები იქაც არის და შეიძლება დღის განმავლობაში 1 ადამიანი ნახოთ, რომელიც ქუჩაზე არასწორ ადგილას კვეთავს, თუმცა, საერთო ჯამში გზებზე სრული წესრიგია. ძალიან მაინტერესებს როგორ მიაღწიეს ამ ყველაფერს. მაღალი ჯარიმები? ადამიანების შეგნება? არ ვიცი.

✔ერევანში ძალიან ბევრი პარკია, ხეებით და გამწვანებით, სადაც მყუდროდ მოკალათება და დასვენება შეგიძლიათ.

✔ აქვე აღვნიშნავ ღია კაფეებს, რომლებიც უხვადაა და გული მწყდება რომ ჩვენთან მაგის კულტურა ჯერ ვერ განვითარდა.

✔ ყველაზე მთავარი და დასაფასებელი ფართო ტროტუარები და სასეირნო ადგილებია. მათ აქვთ ტროტუარები სადაც მანქანები არ ჩერდებიან! სადაც ადამიანებს მშვიდად შეუძლიათ ფეხით გადაადგილება, ტროტუარები, რომლებიც მხოლოდ ქვეითებს ეკუთვნით.

✔ ერევანი 2-3 დღის ქალაქია, თუმცა, ვფიქრობ აუცილებლად სანახავი.

ჩემი ორდღენახევრიანი ვოიაჟი ერევანში დაახლოებით 350 ლარი დაჯდა. ამ 350 ლარიდან 100 ლარი სასტუმროში გადავიხადე ( 3 ღამე), 50 ლარი სუვენირებს და სომხურ კონიაკს დავუთმე, ცოტა ვიშოპინკე კიდეც და მშიერიც არ ვყოფილვარ და საღამოობით სომხურ ლუდსაც გეახლებოდით.

ზოგადი დაკვირვებით კაფეები ერევანში უფრო იაფია, ვიდრე ჩვენთან, თბილისში. ცხადია ცენტრალურ ქუჩებზე უფრო სიძვირეა, თუმცა, საერთო ჯამში ნორმალურ ფასად ძალიან გემრიელ კერძებს მიირთმევთ. ერთადერთი რაც შევნიშნე და ცოტა მეწყინა კიდეც, ის იყო, რომ „ამერიკანოს“ დიდად არ წყალობენ. მხოლოდ ერთი კაფის მენიუში შევხვდი.

ერთ-ერთი საუკეთესო თრიფი გამომივიდა. მიხარია რომ ერევანში ვიყავი.

 

 ბონუსად ვიდეო ამ ყველაფრის თვალსაჩინოებისთვის 🙂 

 

სტამბული, დღე I

საბიჰა გოქჩენში დილის 6 საათზე ვიყავით. აეროპორტშივე ვიგრძენი რომ თბილისიდან შორს ვარ, თუნდაც იმიტომ რომ ტუალეტი სუფთა იყო და ტარაკნები არ დარბოდნენ აქეთ-იქით. აეროპორტიდან გამოსვლისას ზღვისპირა ქალაქებისთვის დამახასიათებელი სინესტე მეცა და სიცხე. პრინციპში, ივნისის ბოლოს სიცხე რა გასაკვირია, თუმცა დანარჩენ დღეებში ნამდვილად არ შევუწუხებივარ მზეს. აეროპორტის გასავლელთან, დაახლოებით 10-მეტრში ავტობუსების გაჩერებაა, საიდანაც თითქმის ყველა მიმართულებით გადის ავტობუსი ნახევარ საათში ერთხელ. ტაკსიმისკენ მიმავალი ავტობუსი ვიპოვეთ, გადავიხადეთ ბილეთში 13 ლირა და დავიძარით. გოქჩენიდან ტაქსიმამდე დაახლოებით 1 საათი, არც კი, მოუნდა. გზაში თვალებს აქეთ-იქით ვაცეცებდი, ვათვალიერებდი შენობებს, ლამაზ და მოვლილ გაზონებს და ძალიან მიხაროდა რომ შევძელი და სტამბულში ჩამოვედი.

istanbul

ავტობუსი ტაკსიმზე გაჩერდა. ცოტა ხანში ოფლაინ მეფის საშუალებით გავარკვიეთ საით იყო ისტიკლალი და გავუდექით გზას. ისტიკლალი არც ისეთი დიდი ქუჩა აღმოჩნდა როგორც ველოდები. თუმცა, დილის 7-საათისთვის საკმაოდ ბევრი ადამიანი მოძრაობდა. მაღაზიები ნელ-ნელა იღებოდა, ხალხს სამსახურში აგვიანდებოდა და ა.შ. ჩვენი ჰოსტელის პოვნა ცოტა გაგვიჭირდა, ერთ ქალბატონს ვთხოვეთ დახმარება და ჰოსტელამდე მიგვაცილა. ჩექ ინი შუადღეს 2 საათზე უნდა ყოფილიყო, ამიტომ მხოლოდ ბარგი დავტოვეთ, საჭირო ნივთები (ციფრული, ფული და მობილური ტელეფონი) ავიღეთ და საკვები ობიექტის ძებნას შევუდექით. პრინციპში ეგ ყველაზე იოლი საქმეა სტამბულში. ყოველ ორ ნაბიჯზე რაღაცაა სადაც შეჭამ. თან, უბრალოდ კი არ შეჭამ, არამედ გემრიელად შეჭამ. უბრალოდ, მზარეულები დილის 11-საათამდე არ იქნებოდნენ და შესაბამისად რაიმე ისეთს, შაურმის, ან სენდვიჩის მსგავს ვერ შევჭამდით და ჰამბურგერებს დავჯერდით.

სადღაც 10-საათისთვის უმანკოების მუზეუმისკენ მიმავალ გზას დავადექით. ჩვენი ჰოსტელის პირდაპირ რომ ქუჩაა მაგას უნდა გაუყვე, იარო იარო დაღმართზე და წითელ სახლს, ვიწრო ქუჩაზე აუცილებლად იცნობთ. უმანკოების მუზეუმამდე მისასვლელი დაღმართი ძალიან ვიწრო და ლამაზი იყო. სხვათაშორის მთელ ქუჩაზე ძალიან ბევრგან იყო ჯამები, რომლებიც სავსეა ძაღლების და კატების საჭმელებით. ბევრი მსუქანი კატა და ძაღლი ვნახეთ.

უმანკოების მუზეუმი სწორედ ისეთი იყო როგორსაც ველოდებოდი. ამაყად გავუწოდე წიგნი და ბეჭედი ჩამირტყეს. თან, წიგნი რომ ვანახე, უიოოო, გაუხარდა სალაროს გოგოს ^_^

ერთჯერადი ბილეთი ^^ ბეჭედდარტყმული <3

ერთჯერადი ბილეთი ^^ ბეჭედდარტყმული ❤

შესასლელში გაგვაფრთხილეს რომ არანაირი ფოტოო, კი ვიცოდი რომ ფოტოების გადაღება არ შეიძლებოდა, მაგრამ მაინც გული დამწყდა :/ მაგრამ მათი თხოვნას ყური არ ვათხოვე და მობილურით 1-2 ფოტოს გადაღება მოვახერხე. მუზეუმი ზუსტად ისეთია როგორიც წიგნში. ათვალიერებ ნივთებს და იხსენებ ქემალ ბეის და ფუსუნის ყველა ისტორიას, ყველა წვრილმანს, ხედავ სახეხს და გახსენდება რომ იმ დღეს როცა ქემალ ბეი ის ფუსუნის სახლიდან წამოიღო პოლიციამ გააჩერა, ტელევიზორზე დასადებ ძაღლებს შეხედავ და გახსენდება რამდენჯერ მოიპარა ქემალ ბეიმ ისინი და რამდენჯერ შეცვალა ახლით. მოკლედ, მთელი მათი ისტორიაა. მიუხედავად იმისა, რომ წიგნით დიდად აღფრთოვანებული ვერ/არ დავრჩი, იმიტომ რომ საშინლად გაწელილი იყო, მაინც ძალიან სასიამოვნოა როდესაც შენს წინაშე მთელი წიგნი ცოცხლდება.

museum of innocence

ისე, წიგნის კითხვის დროს მუდმივად ვფიქრობდი რომ კარგი ფილმი გამოვიდოდა, აი ისეთი, 15-16 წლის შეყვარებული გოგოები რომ ცრემლებს აღვარღვარებენ.

მუზეუმიდან ჰოსტელში დავბრუნდით. სანამ 2 საათი გახდებოდა ჰოლში ვისხედით და ფბ-ს ვსქროლავდით. სხვათაშორის საფერფლე არ ჰქონდათ და ბიჩოკებს იქვე, ჰოსტელის შესასლელთან ყრიდნენ, ჩვენ რომ მოვიკითხეთ კი იუხერხულეს მაგრამ ძირს დაყარეთო გვითხრეს. სამაგიეროდ მეორე დღეს დიდი საფერფლე დაგვახვედრეს. ჰო, თურქეთში, არსად შენობაში მოწევა არ შეიძლება. რაღაც მომენტში კარგია, მაგრამ ხანდახან ძალიან ცუდია, გასაკუთრებით იმისთვის ვინც ბევრს ეწევა.

14:00-საათზე გასაღები ჩაგვაბარეს, გვითხრეს რომ ჩაი-ყავა შეგვეძლო დაგველია რამდენიც გვინდა, ვაიფის პაროლი მოგვახსენეს და ოთახისკენ გზაც დაგვილოცეს 🙂
1-2 საათიანი დასვენების მერე გალათა თაუერისკენ წავედით. ძალიან ოქროობა რუკა. არსად არ დავკარგულვართ და ყველაფერს მარტივად ვაგნებდით. გალათა თაუერი შორიდან უფრო კარგი ჩანს. ახლოდან ერთი ჩვეულებრივი კოშკია რა, რომლის თავიდანად სტამბულის ლამაზი ხედი იშლება.

galata tower

ბოდიალ-ბოდიალში გალათას ხიდს მივადექით. იმ დღეს ხიდს იქით გადასვლას ნამდვილად არ ვგეგმავდით, მაგრამ, ვინაიდან საკმაოდ ადრე იყო ჯერ და ხიდის საკმაოდ ახლოს აღმოჩნდა ეგრევე მეჰმედის სახელობის მეჩეთს მივადექით. უფლისწული მეჰმედი სულთან სულეიმან I-სა და ჰიურემ სულთნის პირველი შვილი იყო. მისი გარდაცვალების შემდეგ სულთან სულეიმანის ბრძანებით მისი სახელობის მეჩეთი ააშენეს. მეჩეთი 1543-1548 წლებში შენდებოდა. მეორენაირად შეჰზადეს (უფლისწული) მეჩეთს ეძახიან. ჩვენი მისვლის დროს ლოცვა იწყებოდა. ცოტა უცნაური იყო იმის ყურება როგორ იბანდა ფეხებს ბევრი კაცი და როგორ ემზადებოდა სალოცავად. სულთანაჰმედი უზარმაზარია, ოღონდ მართლა.

sultan ahmed

სულთანაჰმედიდან სუნელების ბაზარში გავიარეთ. უამრავი ძალიან კარგი სუნელი, უამრავი ტკბილეული და ყველაფერი გადასარევი. დავდიოდი და ნერწყვები მომდიოდა 😀

ჰოსტელში ფაქტობრივად გადამწვარი დავბრუნდი. დასვენება და ძილი იყო ის, რაც იმ წუთას მჭირდებოდა.

საღამოს კლუბში წავედით. გეტო ერქვა, ისტიკლალის ზედა ქუჩაზეა. ჩვენამდე ჭორებმა მოაღწია რომ რაღაც ფართი უნდა იყოს 11-ზეო. ზუსტად 11-ზე იქ ვიყავით, მაგრამ მაქსიმუმ 5 კაცი დაბორიალობდა აქეთ-იქეთ. ზევით ავედით, ვერანდაზე და ლუდი დავლიეთ. ერთ, პაწუკა ბოთს ეფესში 16 ლირა გადავიხადე 😐 ძალიან ძვირია. სამაგიეროდ, მაშინ როდესაც გადავწყვიტეთ რომ კლუბი შეგვეშალა და არაფერი ფართი არაა და დაბლა ჩავედით უამრავი ხალხი დაგვხვდა, ყველა ცეკვავდა, ერთობოდნენ, ლუდს სვამდნენ და ბედნიერები იყვნენ.

არ იყვნენ ჰომოფობები, არ იყვნენ კაი ბიჭები და არც მათი დები, არ იყვნენ ისინი ვინც ავი თვალით შემოგხედავდნენ პირსინგის, ან მოკლე შორტის გამო, არ იყვნენ ისინი ვინც რამეს გააფუჭებდა იმ საღამოს. ცოტა ხანს დავრჩი, ცოტა ვიცეკვე და ჰოსტელში დავბრუნდი. ძალიან დაღლილი ვიყავი და მეძინებოდა. თან, მეორე დღეს ბევრ რამეს ვგეგმავდი.

ის ის იყო დაძინებას ვაპირებდით მე და კნუტი და ძილბურანში ვიყავით რომ ფანჯრიდან ვიღაცამ რაღაც შემოგვძახა. შეშინებული კნუტი ოთახის ერთი ბოლოდან მეორე ბოლოში როგორ აღმოჩნდა ვერ დავინახე : )) გვერდზე ოთახიდან იყო, სიმპატიური ავსტრალიელი, უბრალოდ ხალისობდა ჩვენი შეშინებით. წარმომავლობით დაინტერესდა და იმით თუ რისთვის ვიყავით სტამბულში ან რამდენი ხანი ვრჩებოდით. ისე, ყველას კითხვა ეგ იყო ხოლმე, რამდენი ხნით ხარ და რისთვის ხარ 😀 შეშინებიდან რამდენიმე წუთში კარზე მოგვიკაკუნეს, გავაღე და ისევ ის ავტრალიელი ბიჭი იდგა, თეთრ ტრუსებში, ფეხშველა და კარი ჩამეკეტა და თქვენი ფანჯრიდან გადავძვრები თუ შეიძლებაო. უარს როგორ ვეტყოდით : ))) ფანჯრიდან გადასვლა ვერ გაბედა, შეეშინდა და ოუქეი, რისიფშენში ჩავალო და დროებითო : )

ფანჯრიდან გააგრძელა კონტაქტი, ცოტა ხანს.

სტამბული Part 1
სტამბული Part 2